Heel veel vegetarische reccepten
Abonneren
Abonneer je nu voor nieuwe artikelen in deze categorie!
 
Het gevaar van Hyves
Who’s watching you?


Je maakt een uitgebreid profiel van jezelf op Hyves, voegt wat lallende vakantiefoto’s toe en ‘krabbelt’ er lustig op los met je vrienden. Online communities zijn vooral leuk. Of niet?
Want wat gebeurt er als een toekomstige werkgever je profiel checkt? Of als je wordt belaagd door een vage bekende die jou via hyves terugvindt?

Gierend van de lach zit ik met een vriendin aan de computer. We hebben een vroegere stille liefde van haar gehyved en gegoogeld en komen onder meer terecht op een forum voor ouders, waar hij wat bezorgde-vadervragen stelt aan de digitale kinderarts. Goh, hij heeft dus twee kinderen…, en zijn vrouw heet… en hij werkt bij… en hij woont tegenwoordig in… Met één simpele actie hebben we in een paar luttele minuten twintig jaar ‘ingehaald’, want zolang was het onderwerp van onze zoekopdracht al uit ons zicht verdwenen. Wij waren weer helemaal up to date en hij had daar totaal geen idee van.

Wie doet het tegenwoordig niet, gluren bij de buren via internet? Oude schoolgenoten opzoeken op schoolbank.nl, de dagelijkse beslommeringen volgen van een onbekende blogger, of die leuke nieuwe onderbuurman via google aan een nader onderzoek onderwerpen? Het big brother is watching you-tijdperk heeft zich uitgebreid; inmiddels kunnen ook wij, gewone stervelingen, een kijkje nemen in het privéleven van anderen. En zij bij ons.
Een van de populairste ‘gluurplekken’ op internet is het in 2004 door drie Nederlandse jongens opgerichte Hyves, dat eind februari het driemiljoenste lid meldde. Vooral vrouwen zijn actief op Hyves (68 procent van de leden) en anders dan mannen, die het vooral leuk vinden om filmpjes op internet te plaatsen, gebruiken zij deze online community met name voor sociale doeleinden. Laten weten wat je aan het doen bent door elkaar te ‘krabbelen’ (een berichtje op iemands persoonlijke pagina zetten) en lezen wat anderen doen, als vorm van ontspanning en vermaak, vinden wij het leukste, zo blijkt uit onderzoek van communicatiedeskundige Hanneke Vos van onderzoeksbureau Ruigrok/Netpanel. Ook het zoeken van oude bekenden hoorde Vos vaak als motief, net als het anoniem bekijken van foto’s.
In de anonimiteit van de omgeving zit precies de aantrekkingskracht van die digitale wereld, zegt cultuursocioloog Stef Aupers. «Je weet niet wie er allemaal meekijkt, of wie jouw weblog leest. Vroeger hield je je dagboek geheim, met een slotje erop in de la zodat je ouders het niet vonden. Een blog mag iedereen lezen omdat je het publiceert in een andere, nieuwe wereld, een zogenoemde third place. Naast je privéleven waarin je je jezelf kunt zijn, en het openbare leven waarin je je aan regels moet houden en je gevoelens moet temperen, kun je je op internet beter, stoerder of flirteriger voordoen. Je voelt je er vrijer en durft meer.»

De kracht van online community’s, de anonieme omgeving, is echter ook meteen de schaduwzijde ervan, zegt cultuursocioloog Aupers. «De prijs van ons exhibitionisme is dat we volstrekt controleerbaar zijn geworden. Dat vindt niet iedereen erg. Een kleine groep van die hard internetters kickt er zelfs op om op zoveel mogelijk netwerken sporen achter te laten.» Toch is het wel iets om bij stil te staan. Want wil jij dat je buren weten dat je op een gezondheidsforum vragen stelt over vruchtbaarheid? Of dat je ex elke avond kan volgen met wie je wat doet?

Digitale zelfmoord
Inmiddels zijn er steeds meer mensen die graag hun digitale sporen uit willen wissen. Helga (31) besloot een week geleden dat het mooi was geweest. Ze pleegde ‘digitale zelfmoord’, zoals een vriend van haar dat mooi verwoordde: van de een op de andere dag stopte ze met Hyves. En hoewel het de eerste twee dagen moeilijk was, is het een enorme bevrijding voor haar.
Een jaar lang was Helga vrij actief. Ze had 187 ‘vrienden’ en kende bijna iedereen. «Het is een vorm van aandacht. Het is leuk als je weer een berichtje krijgt van iemand. En dat je oude bekenden terugvindt. Het leek ook handig. Als ik een krabbel las bij een vriendin dat ze die avond met een andere vriendin naar de film ging, krabbelde ik dat ik meeging als ik daar zin in had.»
Ondertussen ging sluipenderwijs Hyves haar dagelijkse leven beheersen. Helga: «Het ‘effe mijn Hyves checken’ werd bijna een obsessie. Elk uur moest ik dat even doen, dus ook op mijn werk. Volstrekt onverantwoord als freelancer, maar ik kon het niet laten en ik zag iedereen om mij heen het doen.» Het ergste vond Helga dat ze zich niet beperkte tot haar eigen pagina, maar ook vrienden checkte. «Wat doen ze, waar zijn ze, wie is dat die een berichtje aan die en die heeft gestuurd? En zo ga je maar door. Steeds verder klikken om uit te zoeken hoe iets zit. Je bent op de hoogte van het doen en laten van iedereen, en je wilt niets missen. Ik checkte ook mijn eigen vriend, Roberto. Als ik op zijn Hyves een krabbel zag van iemand die ik niet kende, ging ik dat checken, en andersom deed hij dat bij mij. We kregen er niet echt ruzie door, maar het leverde wel eens rare situaties op. Zo las hij op de Hyves van mijn vriendin dat ze samen met mij in de kroeg zat was geworden, terwijl ik net tegenover hem had beweerd nauwelijks iets gedronken te hebben. Toen we op een avond allebei weer achter onze laptop elkaar aan het hyven waren, vroeg ik: ‘Kunnen we hier mee stoppen?’ We hebben het meteen allebei gedaan. Het ging vervolgens als een lopend vuurtje door het netwerk: ‘Helga en Roberto zijn gestopt!’ Kun je nagaan hoe mensen er mee bezig zijn.»

Nooit bij stilgestaan
Dagelijks haken er ongetwijfeld meer community-leden af. Toch zal de hoeveelheid zelfgemaakte tekst, filmpjes en privéfoto’s op internet voorlopig alleen nog maar toenemen. Volgens de recente Mediabarometer van Ernst & Young plaatst 54 procent van de bezoekers van Hyves en YouTube zogeheten user generated content op die sites. «Dat is behoorlijk veel,» vindt Frank Belderman, die het onderzoek verrichtte. «Van die groep vindt 40 procent het prima dat de hele wereld kan meekijken. De andere 60 procent echter gaf aan er nooit echt bij stilgestaan te hebben dat onbekenden hun hele reilen en zeilen kunnen volgen, en dat het mogelijk negatieve reacties kan oproepen. De ondervraagden hadden daar ook nog nauwelijks ervaring mee.»
Het aantal internetgebruikers dat zich realiseert dat al die informatie over jezelf op internet  ook zijn nadelen kent, neemt echter toe. Zo was Hyves-lid Kim geschokt toen zij zag wie er in de top-3 van haar bezoekers stond. «Ineens zag ik de naam van mijn ex erbij staan! Ik had al lang geen contact meer met hem, dus ik vond het een vervelend idee dat hij me in de gaten hield.»
Bij Hyver Mark (28) ging het nog verder. Wat voor hem begon als een grappige en leuke manier om «stiekem te kijken wat andere mensen bezighoudt» werd begin van dit jaar een nachtmerrie. «In december werd ik via Hyves benaderd door ene Tanja. Een mooi meisje, zag ik op haar profielfoto. Ze zei dat ze dacht me te kennen en vroeg waarvan dat kon zijn. Al snel hadden we een hele mailwisseling. Ze beweerde mensen te kennen in mijn netwerk, maar navraag leverde niets op. Het werd een soort spelletje tussen haar en mij, via de mail en msn. Op een gegeven moment werd het een beetje kinky. Heel spannend vond ik het, hoewel ze al snel te opdringerig en nieuwsgierig werd naar mijn zin. Ze maakte van Hyves gebruik om mijn stappen te volgen. Dus krabbels doorspitten en dan later vragen wie die persoon was die me ‘krabbelde’. Die online sociale controle van haar was voor mij uiteindelijk de druppel.  Ik zei haar ermee te kappen, maar vanaf dat moment werd het alleen maar erger. Ze begon me dagelijks lastig te vallen, via Hyves, msn, sms. Ik maakte een afspraak met haar om elkaar te ontmoeten en er over te praten, maar ze kwam niet opdagen. En toen begon de echte Hyves-terreur. Hele lappen tekst van onze kinky msn-gesprekken plaatste ze als krabbel op de Hyves van al mijn vrienden, mijn hele netwerk werd ermee bestookt.»
Mark zocht contact met Hyves, om te laten weten dat een lid zich misdraagt. Tanja’s profiel werd verwijderd. Helaas is het heel makkelijk om een nieuw profiel aan te maken, dus de volgende dag dook ze alweer op. En het ging verder, met dertig tot veertig sms’jes per dag, ook ’s nachts. Mark: «Het werd nog enger toen ze zich voor mij ging uitgeven. Onder mijn naam stuurde ze naar mijn vrienden krabbels dat ik spijt had hoe ik haar had behandeld en dat ze de liefde van mijn leven was. Ze speurde het hele Hyves af naar foto’s van mij en verspreidde die verder. Ik ben twee keer naar de politie geweest en die heeft haar een officiële waarschuwing op haar voicemail ingesproken. Ze weten verder ook nog niet zo goed wat ze ermee moeten. Het is nu al een week rustig.»
Mark is nog steeds Hyves-lid. «Ik blijf er nog even op, ten behoeve van het politieonderzoek. Maar ik ben het spuugzat. En met mij zijn er bij meer mensen die het wel een beetje gezien hebben.»
Toch blijft de verleiding van anoniem gluren groot. Tanja schijnt, onder een andere naam, haar pijlen nu op Marks vrienden te richten. «En die trappen er gek genoeg toch in, ondanks mijn verhaal. Je denkt, dit netwerk is er voor de gezelligheid, dus de meeste mensen zijn gewoon toch te goeder trouw als ze er zich in begeven.»

De naam van Mark is gefingeerd, evenals de profielnaam van zijn ‘stalkster’ Tanja.


Hyves en solliciteren
Ben je aan het solliciteren, dan is het slim om eens te kijken wat voor beeld er van je ontstaat als een werkgever je googelt of hyvet. Het is namelijke een trend dat bedrijven in toenemende mate hun sollicitanten screenen via internet. Ook werving- en selectiebureaus hebben in netwerksites als Hyves en Linkedin een enorme markt aan potentiële kandidaten ontdekt - het grootste deel van de leden is hoogopgeleid en tussen de 20 en 30 jaar. Linda van Delft is consultant bij een van die bureaus, New People, en doet bijna niet anders dan mensen werven via online netwerken. «Heel efficiënt,» vindt ze, «want je ziet meteen foto’s van de betreffende persoon en zijn of haar vriendengroep. Dat geeft snel een goed beeld.» Linda is zelf nog niet op belastende informatie gestuit die haar deed besluiten iemand niet te benaderen, maar kan zich voorstellen dat Hyves ook tegen je kan werken. «Een te uitgebreid profiel is niet positief. Je gaat je dan toch afvragen of iemand niets anders te doen heeft, of zichzelf misschien iets te graag wil profileren.»    Amerikaans HR-managers hebben in een onderzoek aangegeven vooral af te knappen op gebrekkige communicatievaardigheden, losbandige vakantiefoto’s en drank- en drugsgebruik.

Cultuursocioloog Stef Aupers vindt het geen beste ontwikkeling dat sollicitanten op deze manier door potentiële werkgevers worden gecheckt. «Door sollicitanten te screenen op internet, wordt iemand in een werksituatie beoordeeld op zijn privésituatie, en dat moet eigenlijk niet mogen.» Maar ook al voelt het als een schending van je privacy, volgens de nieuwe Sollicitatiecode van de NVP, de beroepsvereniging van P&O-professionals, mag het wel.
 
Lees meer...
 
 
even klikken
Tv, films,festivals e.a.
op je PC bekijken
Lees meer...
Domeinregistratie en hosting via mijndomein.nl